PFRON: zwrot za asystenta niepełnosprawnego pracownika

Źródło: CDC na Unsplash

Spis treści

• Czym jest dofinansowanie do asystenta w pracy
• Kto może skorzystać z programu
• Jak złożyć wniosek i otrzymać zwrot
• Rozliczenie i dokumentacja
• FAQ

---

Czym jest dofinansowanie do asystenta w pracy

Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych oferuje przedsiębiorcom możliwość otrzymania zwrotu kosztów zatrudnienia asystenta dla niepełnosprawnego pracownika. To forma wsparcia, która ma na celu ułatwienie osobom z niepełnosprawnościami funkcjonowania w środowisku zawodowym.

Program ten pozwala na refundację wydatków związanych z zatrudnieniem dodatkowej osoby, która będzie wspierać niepełnosprawnego pracownika w wykonywaniu jego obowiązków służbowych. Dofinansowanie może pokryć znaczną część kosztów, co czyni je atrakcyjnym rozwiązaniem dla pracodawców.

Rodzaje wsparcia asystenta

Asystent w pracy może świadczyć różne formy pomocy, w zależności od potrzeb niepełnosprawnego pracownika:

• Wsparcie komunikacyjne - tłumaczenie na język migowy, wspomaganie komunikacji
• Pomoc w poruszaniu się - asystowanie przy przemieszczaniu się po miejscu pracy
• Wsparcie techniczne - obsługa specjalistycznego sprzętu, oprogramowania
• Pomoc organizacyjna - wsparcie w planowaniu zadań, przypominanie o obowiązkach

Wysokość dofinansowania

PFRON może sfinansować do 75% kosztów zatrudnienia asystenta, jednak maksymalna kwota wsparcia nie może przekroczyć dwukrotności minimalnego wynagrodzenia za pracę. Oznacza to, że miesięczne dofinansowanie może wynieść maksymalnie około 7 600 złotych (przy minimalnym wynagrodzeniu na poziomie 3 800 złotych w 2024 roku).

Dofinansowanie obejmuje:

• Wynagrodzenie brutto asystenta
• Składki na ubezpieczenia społeczne pracodawcy
• Składkę na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy

Kto może skorzystać z programu

Z dofinansowania może skorzystać każdy pracodawca zatrudniający osobę niepełnosprawną, która potrzebuje wsparcia asystenta w wykonywaniu obowiązków zawodowych. Program jest otwarty zarówno dla firm prywatnych, jak i instytucji publicznych.

Warunki dla pracodawcy

Aby otrzymać dofinansowanie, pracodawca musi spełnić kilka podstawowych warunków:

• Zatrudniać osobę niepełnosprawną na podstawie umowy o pracę
• Nie zalegać z opłatami na rzecz PFRON
• Prowadzić działalność gospodarczą zgodnie z prawem
• Posiadać siedzibę lub oddział na terenie Polski

Warunki dla niepełnosprawnego pracownika

Osoba niepełnosprawna, dla której zatrudniany jest asystent, musi:

• Posiadać ważne orzeczenie o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności
• Być zatrudniona na podstawie umowy o pracę
• Wykazywać potrzebę wsparcia asystenta w wykonywaniu obowiązków zawodowych
• Wyrazić zgodę na zatrudnienie asystenta

Wymagania wobec asystenta

Asystent w pracy to dodatkowa osoba zatrudniona przez pracodawcę, która musi spełniać określone kryteria:

• Posiadać odpowiednie kwalifikacje do świadczenia pomocy
• Być zatrudnionym na podstawie umowy o pracę
• Świadczyć pomoc wyłącznie określonej osobie niepełnosprawnej
• Nie może to być członek rodziny niepełnosprawnego pracownika

Jak złożyć wniosek i otrzymać zwrot

Proces ubiegania się o dofinansowanie wymaga przygotowania odpowiedniej dokumentacji i złożenia wniosku w właściwym oddziale wojewódzkim PFRON.

Przygotowanie wniosku

Wniosek o dofinansowanie kosztów zatrudnienia asystenta składa się elektronicznie przez system ePUAP lub bezpośrednio w oddziale wojewódzkim PFRON. Do wniosku należy dołączyć:

• Opis stanowiska pracy niepełnosprawnego pracownika
• Charakterystykę potrzeb w zakresie wsparcia asystenta
• Plan działań asystenta - szczegółowy opis zadań i form pomocy
• Kopię orzeczenia o niepełnosprawności pracownika
• Zgodę pracownika na zatrudnienie asystenta

Proces oceny wniosku

PFRON rozpatruje wniosek w terminie do 60 dni od daty jego złożenia. W trakcie oceny może wystąpić o dodatkowe dokumenty lub wyjaśnienia. Komisja oceniająca bierze pod uwagę:

• Rzeczywistą potrzebę wsparcia asystenta
• Adekwatność planowanych działań do potrzeb pracownika
• Uzasadnienie ekonomiczne dofinansowania
• Możliwości finansowe funduszu

Po pozytywnej ocenie pracodawca otrzymuje decyzję o przyznaniu dofinansowania z określeniem:

• Wysokości miesięcznego wsparcia
• Okresu dofinansowania
• Warunków rozliczenia środków

Realizacja umowy o dofinansowanie

Po otrzymaniu pozytywnej decyzji pracodawca podpisuje umowę z PFRON, która określa szczegółowe warunki współpracy. Następnie może przystąpić do rekrutacji i zatrudnienia asystenta.

Środki są przekazywane miesięcznie na wskazany rachunek bankowy pracodawcy, po przedłożeniu dokumentów potwierdzających poniesione koszty zatrudnienia asystenta.

Rozliczenie i dokumentacja

Prawidłowe prowadzenie dokumentacji jest kluczowe dla otrzymania dofinansowania i uniknięcia problemów podczas kontroli PFRON.

Wymagane dokumenty rozliczeniowe

Miesięczne rozliczenie dofinansowania wymaga przedłożenia następujących dokumentów:

• Listy płac asystenta z wyszczególnieniem wynagrodzenia brutto
• Deklaracji rozliczeniowych ZUS potwierdzających opłacenie składek
• Potwierdzenia przelewu wynagrodzenia na rachunek asystenta
• Karty czasu pracy lub ewidencji czasu pracy asystenta
• Raportu z działalności asystenta (jeśli wymagany w umowie)

Kontrola ze strony PFRON

PFRON ma prawo do przeprowadzenia kontroli prawidłowości wykorzystania środków dofinansowania. Kontrola może obejmować:

• Weryfikację dokumentów księgowych i kadrowych
• Sprawdzenie faktycznego wykonywania pracy przez asystenta
• Ocenę zgodności działań asystenta z umową o dofinansowanie
• Kontrolę przestrzegania warunków zatrudnienia

W przypadku wykrycia nieprawidłowości PFRON może żądać zwrotu całości lub części dofinansowania wraz z odsetkami.

Najczęstsze błędy w rozliczeniach

Aby uniknąć problemów z rozliczeniem dofinansowania, warto zwrócić uwagę na typowe błędy:

• Nieprawidłowe prowadzenie ewidencji czasu pracy asystenta
• Brak dokumentacji potwierdzającej faktyczne świadczenie pomocy
• Przekroczenie maksymalnej kwoty dofinansowania
• Zatrudnienie asystenta niezgodnie z warunkami umowy
• Opóźnienia w składaniu miesięcznych rozliczeń

FAQ

Ile trwa procedura otrzymania dofinansowania?

Cały proces od złożenia wniosku do otrzymania pierwszej transzy dofinansowania trwa zazwyczaj 2-3 miesiące. PFRON ma 60 dni na rozpatrzenie wniosku, a następnie potrzebny jest czas na podpisanie umowy i zatrudnienie asystenta.

Czy można zatrudnić asystenta na czas określony?

Tak, asystenta można zatrudnić zarówno na czas określony, jak i nieokreślony. Ważne jest jednak, aby okres zatrudnienia był zgodny z okresem dofinansowania określonym w umowie z PFRON.

Co się dzieje, gdy niepełnosprawny pracownik odejdzie z firmy?

W przypadku rozwiązania stosunku pracy z niepełnosprawnym pracownikiem, pracodawca musi niezwłocznie poinformować PFRON o tym fakcie. Dofinansowanie zostaje wstrzymane, a asystenta należy zwolnić lub przenieść do innej osoby niepełnosprawnej (jeśli taka jest zatrudniona).

Czy jeden asystent może wspierać kilku niepełnosprawnych pracowników?

Nie, zgodnie z regulaminem PFRON jeden asystent może wspierać tylko jednego niepełnosprawnego pracownika. Jeśli firma zatrudnia więcej osób niepełnosprawnych wymagających wsparcia, należy złożyć oddzielne wnioski na każdego asystenta.

Jakie kwalifikacje powinien mieć asystent?

Kwalifikacje asystenta zależą od rodzaju niepełnosprawności i potrzeb wspieranego pracownika. Może to być wykształcenie pedagogiczne, psychologiczne, znajomość języka migowego, umiejętności techniczne lub po prostu odpowiednie predyspozycje osobowościowe i chęć niesienia pomocy.