Czym jest procedura OSS i deklaracja VIU-DO?
OSS (One Stop Shop, procedura unijna) pozwala rozliczyć VAT od sprzedaży do konsumentów w innych krajach UE w jednej deklaracji w Polsce, zamiast rejestrować się do VAT w każdym kraju osobno.
VIU-DO to właśnie ta deklaracja. Składasz ją kwartalnie, a kwoty wykazujesz w euro — tak stanowią przepisy procedury.
Deklarację znajdziesz w Deklaracje → VIU-DO (OSS).
Zanim wystawisz pierwszą fakturę
Żeby deklaracja policzyła się poprawnie, potrzebne są dwie rzeczy.
1. Faktury muszą być typu „Faktura OSS”
Przy wystawianiu dokumentu wybierz typ Faktura OSS i wskaż kraj konsumpcji — to on decyduje, według jakiej stawki VAT rozliczasz sprzedaż. Panel podpowiada stawki obowiązujące w danym kraju.
Faktury bez wskazanego kraju zostaną pominięte przy liczeniu deklaracji, a system Cię o tym poinformuje.
2. Uzupełnij „Typ OSS” w cenniku
Deklaracja VIU-DO wykazuje towary i usługi osobno. Dlatego przy pozycji cennika ustaw pole Typ OSS:
- Towar — sprzedaż rzeczy
- Usługa — usługi (w tym cyfrowe)
Pole pojawia się w kartotece towaru dopiero wtedy, gdy wystawiasz faktury OSS — nie zaśmieca formularza pozostałym użytkownikom.
Pozycje bez ustawionego typu trafiają do towarów, ale system zgłosi to jako ostrzeżenie przy deklaracji. Jeśli sprzedajesz usługi cyfrowe, uzupełnij to pole — inaczej deklaracja będzie merytorycznie błędna.
Jak wyliczyć deklarację
Krok 1: Wybierz okres
Na ekranie VIU-DO ustaw Rok i Kwartał (I–IV). Procedura unijna rozlicza się kwartalnie — nie ma wyboru miesiąca.
Krok 2: Kliknij „Wylicz z faktur OSS”
System:
- Zbiera faktury OSS z wybranego kwartału
- Grupuje je wg kraju konsumpcji, stawki i typu dostawy
- Przelicza kwoty na EUR
- Rozpoznaje, czy stawka jest podstawowa czy obniżona w danym kraju — to wymóg schematu
- Zapisuje deklarację i pokazuje sumę VAT
Dostaniesz komunikat w rodzaju: „Wyliczono VIU-DO: 3 pozycje, VAT 466,00 EUR”.
Krok 3: Pobierz XML lub wyślij
- Pobierz XML — plik zgodny z oficjalnym schematem MF, do złożenia samodzielnie
- Wyślij do bramki MF — wysyłka bezpośrednio z panelu (pakiet MAX)
Plik jest walidowany oficjalnym schematem przed wysyłką, więc błąd zobaczysz w czytelnej formie, a nie jako odrzucenie z bramki.
Kurs waluty — dlaczego jest zamrożony
Kwoty w EUR wyliczamy raz, przy tworzeniu deklaracji, i zapisujemy razem z użytym kursem.
Gdybyśmy przeliczali przy każdym otwarciu, korekta złożona pół roku później pokazywałaby inne kwoty niż deklaracja pierwotna. Zamrożenie kursu gwarantuje, że dokument się nie „rozjedzie”.
Czego deklaracja nie obejmuje
Panel wypełnia sekcję dostaw wysyłanych z Polski. Świadomie pomijamy:
- sprzedaż ze stałego miejsca prowadzenia działalności w innym kraju UE — panel nie ewidencjonuje takich miejsc
- korekty za wcześniejsze okresy — wymagają osobnych danych historycznych
Obie sekcje są w schemacie opcjonalne, więc plik pozostaje poprawny.
Częste pytania
Sprzedaję do Niemiec i Francji — czy potrzebuję dwóch deklaracji? Nie. VIU-DO obejmuje wszystkie kraje UE w jednym dokumencie, z rozbiciem na kraje.
Mam 19% na towar i 19% na usługę do Niemiec — czy to jedna pozycja? Nie, to dwie osobne pozycje. Schemat wymaga rozdzielenia towarów i usług, nawet przy tej samej stawce.
Sprzedaję towary importowane spoza UE — to inna procedura, zobacz VII-DO (IOSS).
Powiązane
- VII-DO (IOSS) — procedura importu, rozliczana miesięcznie
- VAT-UE — informacja podsumowująca dla transakcji B2B
- Wystawianie faktury